|
Milliyet Gazetesi - 21 Nisan 2002 --
Ayşegül Aydoğan
ONUN SAVAŞI "RETT"
İLE
Birçoğumuzun ilk kez duyduğu "rett sendromu"yla
yıllardır uğraşıyor Güler Gürcan. Kızı Başak da bir rett hastası olan
Gürcan, bu uğurda mesleğini bile bir kenara atmış!
"...
Eğer kız çocuğunuzda 1.5
yaşından sonra zihinsel ve bedensel gelişme durduysa, ellerini
kullanamıyor ve sürekli ovuşturuyorsa, sık nefes alıyor ve nefesini
tutuyorsa, dişlerini gıcırdatıyor, sara nöbeti geçiriyor ve hastalık
teşhis edilemiyorsa bizi arayın!"
Gazetelerde yer alan bu ilanla pek çok
insanın haberdar olduğu "rett sendromu" teşhisi zor, nedeni bilinmeyen
bir hastalık. İlanı veren Rett Sendromlu Aileler Derneği Başkanı
Ankaralı Güler Gürcan da bir rettli annesi...
2.5
yaşına kadar normal olarak gelişen kızı Başak (12),
sonradan konuşmayı kaybetmeye, çevreye ilgisini yitirmeye başlamış.
Yürüme ve denge sorunu ortaya çıkmış. Otizmden şüphelenmişler. Ancak,
Başakın otistik değil, rett sendromu olduğu söylenmiş. Hastalığın ne
olduğunu öğrenince de dünyası başına yıkılmış. Kızıyla ilgilenmek için
bankadaki işinden ayrılmış.
Eşinin kalbi acıya dayanamadı
Jeolog olan eşi Mehmet Gürcanın kalbi
bu üzüntüye daha fazla dayanamamış. Özellikle de Başakın artık baba
diyememesine... Ve iki yıl önce,
38 yaşında hayatını kaybetmiş.
1998de
dernek kuran Güler Gürcan, bugüne kadar
50
aileyi üye yapmış. Ancak Türkiyedeki yaklaşık
4
bin hastayı düşündüğünde bu sayının yetersiz kaldığını söylüyor.
Hedefi özel bir
merkez kurmak
Güler Gürcanın hedefi, hastalığı ülke
çapında tanıtmak ve bu çocukların gidebileceği bir merkez kurabilmek.
Çünkü rettli çocukların kaslarının gelişmesi için düzenli fizik
tedaviye ihtiyacı var. Aksi takdirde tekerlekli sandalyeye mahkûm
kalıyorlar.
Rett sendromu nedir?
Hacettepe Üniversitesinden Dr. Meral
Topçu, hastalığı şöyle tanımlıyor: "Normal gelişimli bir kız çocuğu,
birdenbire içe kapanıyor, çevreyle iletişimini kesmeye başlıyor,
konuşurken duraklıyor, bir süre sonra kayboluyor. Duymuyor gibi
davranıyor, elini ağzına götürme şeklinde el hareketleri ortaya
çıkıyor. Sara nöbetleri, huzursuzluk, çığlık atma, diş gıcırdatma,
kesik kesik nefes alma başlıyor. Çoğunda yürüme bozukluğu görülüyor."
Hastalığın en önemli özelliklerinden
biri kız çocuklarında görülmesi. Dünyada sadece
8
erkekte görülmüş ve bu çocukların
2si Ankarada. Erkek çocuklar
doğumda ya da doğum sonrasında ölüyor. Hastalık
6 -
18
ay arasında ortaya çıkıyor. 12 binde bir görülen hastalığın Türkiyede
yaklaşık 3
bin 500
kişide görüldüğü tahmin ediliyor. Hastalığın geni, X kromozomu
üzerinde 1999da
bulundu.
Yaren şanslıydı
3
yaşındaki Yarenin henüz 5
aylıkken başını tutamamasından şüphelenen Zübeyde (27)
- Uğur (31)
Tavusbay çifti de doktor doktor dolaşmış. Yarenin rett sendromlu
olduğunu Almanyaya gittiklerinde öğrenmişler. İnternetten hastalık
hakkında bilgi edinmişler. Şimdi Yarenin birçok rettliye göre şanslı
olduğunu onlar da biliyor. Çünkü çoğunun mahrum kaldığı fizik tedaviye
haftada beş gün gidiyor. Sanayici baba, rettin zengin hastalığı
olduğunu belirterek, "Sosyal güvenceniz olsa da fizik tedavi olanağı
devlet hastanelerinde kısıtlı. Parası olmayan yandı. Özel merkezde
fizik tedavi aylık 600 milyon civarında" diyor
Başa Dön
|